Δεν χρειάζεται να ξέρετε τα πάντα αυτή τη στιγμή. Αν αναρωτιέστε τι κάνετε όταν πεθάνει ένας δικός σας άνθρωπος, ή ποια είναι η σωστή σειρά για τη δήλωση θανάτου και τα δικαιολογητικά, παρακάτω είναι, με τη σειρά, τι γίνεται στην πράξη τις πρώτες ώρες, τι μένει σε εσάς και τι αναλαμβάνουν άλλοι, πόσο χρόνο έχετε και τι χαρτιά θα χρειαστείτε αργότερα.
Θρησκευτική ή πολιτική κηδεία: τι να διαλέξετε
Και οι δύο επιλογές είναι απόλυτα νόμιμες, οργανώνονται κανονικά από τα περισσότερα γραφεία τελετών, και καμία δεν είναι «λάθος». Παρακάτω εξηγούμε τι πραγματικά διαφέρει, τι μένει ίδιο, και τι κάνετε αν δεν είστε σίγουροι.
Αν χρειάζεται να το αποφασίσετε τώρα, στο τηλέφωνο με το γραφείο τελετών: αν δεν ξέρετε τι θα ήθελε ο άνθρωπός σας και δεν υπάρχει γραπτή δήλωση, η θρησκευτική κηδεία είναι η προεπιλογή στην Ελλάδα — μπορείτε να την ζητήσετε τώρα και να συνεχίσετε να διαβάζετε αργότερα. Αν ξέρετε ότι δεν ήταν θρησκευόμενος/η, πείτε στο γραφείο τελετών «θέλουμε πολιτική κηδεία» καθαρά εξαρχής, γιατί χρειάζεται διαφορετικό χώρο, όχι εκκλησία.
📍Όποια κι αν είναι η επιλογή σας, θα βρείτε γραφείο τελετών με εμπειρία και στις δύο μορφές τελετής.
Γρήγορη σύγκριση
| Θρησκευτική | Πολιτική | |
|---|---|---|
| Χώρος τελετής | Εκκλησία στο κοιμητήριο | Δημοτική αίθουσα, αίθουσα γραφείου, ή υπαίθρια στον τάφο |
| Ποιος συντονίζει | Ιερέας | Τελετάρχης γραφείου ή μέλος της οικογένειας |
| Περιεχόμενο | Καθορισμένο τυπικό (Εξόδιος Ακολουθία) | Ελεύθερο — μουσική, λόγοι, φωτογραφίες |
| Κόστος | + έξοδα εκκλησίας (μεταβλητά) | + ενοικίαση αίθουσας αν δεν γίνει υπαίθρια |
| Μνημόσυνο αργότερα | Κανονικά, χωρίς θέμα | Δύσκολο τυπικό εκκλησιαστικό· εφικτό ανεπίσημα ή ιδιωτικά |
Τι μένει ακριβώς το ίδιο και στις δύο επιλογές
Αυτό μπερδεύει αρκετές οικογένειες, οπότε αξίζει να το ξεκαθαρίσουμε πρώτα: η επιλογή τύπου κηδείας δεν αλλάζει σχεδόν τίποτα στη γραφειοκρατία, στα δικαιολογητικά, ή στο ποιος αναλαμβάνει την οργάνωση. Και στις δύο περιπτώσεις:
- Το γραφείο τελετών αναλαμβάνει τη μεταφορά, το φέρετρο, τη φύλαξη σε ψυκτικό θάλαμο και όλη τη γραφειοκρατία γύρω από τον τάφο
- Τα ίδια βασικά δικαιολογητικά χρειάζονται (ταυτότητα, ΑΦΜ, ΑΜΚΑ) — αναλυτικά στον οδηγό μας Τι κάνω μετά τον θάνατο
- Η ίδια απόφαση για τον τάφο σας περιμένει και στις δύο περιπτώσεις (τριετία ή οικογενειακός τάφος)
- Ο e-ΕΦΚΑ επιστρέφει τα ίδια ποσά εξόδων κηδείας, ανεξάρτητα από τον τύπο τελετής
- Η ταχύτητα είναι η ίδια — 24 έως 48 ώρες από τον θάνατο μέχρι την τελετή, σε αμφότερες
Η πραγματική διαφορά είναι πολύ πιο μικρή απ’ όσο φαίνεται από έξω: ποιος λέει τα λόγια, πού γίνεται η τελετή, και πόσο κοστίζει η αίθουσα αν χρειαστεί. Όλα τα υπόλοιπα είναι κοινά.
Πότε αποφασίζει ο νόμος για εσάς
Αν ο άνθρωπός σας είχε συντάξει δήλωση ενώπιον συμβολαιογράφου με τη ρητή επιθυμία για πολιτική κηδεία, η βούλησή του δεσμεύει νομικά — καμία διαφωνία συγγενών δεν μπορεί να την ανατρέψει (άρθρο 15, Ν.4368/2016). Αν δεν υπάρχει τέτοια δήλωση, αποφασίζουν οι πλησιέστεροι συγγενείς — συνήθως σύζυγος, παιδιά ή γονείς — χωρίς να χρειάζεται κανένα επίσημο έγγραφο.
Πώς να αποφασίσετε αν δεν είστε σίγουροι
Μερικές πρακτικές ερωτήσεις που βοηθούν, αν δεν υπάρχει ρητή επιθυμία γραπτά:
- Πήγαινε ο άνθρωπός σας τακτικά εκκλησία, ή είχε δικό του ιερέα/ενορία; Συνήθως δείχνει προς τη θρησκευτική.
- Είχε εκφράσει ποτέ, έστω προφορικά, ότι δεν ήθελε «τυπική» κηδεία; Δείχνει προς την πολιτική.
- Θα ενοχληθεί σοβαρά κάποιο μέλος της οικογένειας από τη μία ή την άλλη επιλογή; Αν η οικογένεια είναι μοιρασμένη, πολλά γραφεία τελετών προτείνουν μια μικρή, ιδιωτική τελετή αποχαιρετισμού πριν ή μετά την κύρια, ώστε όλοι να τηρήσουν τις δικές τους συνήθειες.
Δεν υπάρχει σωστή απάντηση εδώ — μόνο αυτή που κάνει την οικογένεια πιο ήσυχη.
Συχνές Ερωτήσεις
Μπορώ να αλλάξω γνώμη την τελευταία στιγμή, ήδη στο γραφείο τελετών;
Ναι, μέχρι να κλειστεί ο χώρος. Πείτε το όσο πιο νωρίς γίνεται, γιατί η θρησκευτική χρειάζεται εκκλησία και ιερέα κλεισμένα εκ των προτέρων, ενώ η πολιτική χρειάζεται διαφορετικό χώρο.
Είναι η πολιτική κηδεία λιγότερο σεβαστή ή «φτωχή» εκδοχή της θρησκευτικής;
Όχι. Είναι εξίσου νόμιμη, οργανωμένη και αξιοπρεπής επιλογή — απλώς διαφορετική στη μορφή, όχι στην ποιότητα ή στον σεβασμό προς τον άνθρωπό σας.
Τι γίνεται αν μισή οικογένεια θέλει το ένα και μισή το άλλο;
Αν δεν υπάρχει δεσμευτική γραπτή δήλωση, αποφασίζουν οι πλησιέστεροι συγγενείς. Σε πραγματική διαφωνία, πολλά γραφεία τελετών έχουν εμπειρία σε ενδιάμεσες λύσεις — μικρή ιδιωτική τελετή για τη μία πλευρά, επίσημη για την άλλη.
Αν διαλέξω πολιτική τώρα, μπορώ να κάνω θρησκευτικό μνημόσυνο αργότερα;
Δύσκολα τυπικά, αφού δεν υπήρξε εκκλησία εξαρχής, αλλά αρκετές οικογένειες βρίσκουν ενορία που δέχεται να το τελέσει ιδιωτικά, ή οργανώνουν τη δική τους ανεπίσημη μέρα μνήμης. Αναλυτικά στον οδηγό μας για το μνημόσυνο.
Και η αποτέφρωση; Πού μπαίνει σε αυτή τη σύγκριση;
Είναι ξεχωριστή απόφαση, ανεξάρτητη από θρησκευτική/πολιτική — αφορά τι γίνεται με το σώμα (ταφή ή καύση), όχι τη μορφή της τελετής. Στην πράξη, όποιος επιλέγει αποτέφρωση καταλήγει αυτόματα σε πολιτική τελετή, γιατί η Εκκλησία δεν τη δέχεται. Αναλυτικά: Αποτέφρωση στην Ελλάδα.
Για την πλήρη διαδικασία κάθε επιλογής: Οργάνωση θρησκευτικής κηδείας · Οργάνωση πολιτικής κηδείας
Πηγές:
- Άρθρο 15, Ν.4368/2016 (τροποποίηση άρθρου 35, Ν.344/1976) — δικαίωμα δεσμευτικής συμβολαιογραφικής δήλωσης για τύπο τελετής.
- e-ΕΦΚΑ – Πίνακας Ποσών Εξόδων Κηδείας — ποσό εφάπαξ βοηθήματος, ίδιο ανεξάρτητα από τύπο τελετής.
- Τα στοιχεία για κόστος και διάρκεια αντανακλούν γενική πρακτική του κλάδου, όχι επίσημο κανονισμό. Επιβεβαιώστε τα με το γραφείο τελετών που θα επιλέξετε.
Βρείτε αξιόπιστα γραφεία τελετών που θα σας στηρίξουν με σεβασμό και επαγγελματισμό σε κάθε σας βήμα.
Υπηρεσίες και υποστήριξη για κάθε περίπτωση
Κάθε περίσταση έχει τη δική της διαδικασία. Διαβάστε τους αναλυτικούς οδηγούς μας για ό,τι χρειάζεται να ξέρετε.
Η θρησκευτική κηδεία με ενταφιασμό είναι ο πιο συνηθισμένος δρόμος στην Ελλάδα, και αυτός που ακολουθούν οι περισσότερες οικογένειες όταν δεν υπάρχει άλλη ρητή επιθυμία.
Αν ο δικός σας άνθρωπος δεν ήταν θρησκευόμενος, ή αν επιθυμείτε μια τελετή αποχαιρετισμού χωρίς εκκλησιαστικό τυπικό, η πολιτική κηδεία είναι νόμιμο δικαίωμα στην Ελλάδα και οργανώνεται κανονικά από τα περισσότερα γραφεία τελετών.
Τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότερες οικογένειες προτιμούν την αποτέφρωση, και δεν είναι «μόδα». Είναι, τις περισσότερες φορές, μια συνειδητή απόφαση να γλιτώσουν τα παιδιά τους το μαρτύριο της υποχρεωτικής εκταφής στα τρία χρόνια — οικονομικό και ψυχολογικό μαζί.
Το μνημόσυνο δεν είναι απλώς ένα ραντεβού στο ημερολόγιο. Είναι ένα χρέος τιμής προς τον άνθρωπό σας, και ταυτόχρονα μια διοργάνωση με ημερομηνίες, τηλεφωνήματα και αριθμούς που πρέπει να βγουν σωστά — τη στιγμή ακριβώς που έχετε τη λιγότερη διάθεση για λογιστική.
Παρακάτω εξηγούμε ποιος κάνει τι, τι έγγραφα χρειάζονται, πόσο θα πάρει, και τι κοστίζει.
Πέντε διαφορετικοί δρόμοι οικονομικής βοήθειας για έξοδα κηδείας — από τον e-ΕΦΚΑ μέχρι τη βοήθεια σε όσους δεν έχουν καθόλου πόρους. Δείτε ποιος σας αφορά.